Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Desteği Nedir?
Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Desteği; sanayi tesislerinde mevcut enerji sistemlerinin teknik performansını artırmaya yönelik, ölçülebilir enerji tasarrufu sağlayan ve ekonomik fizibilitesi kanıtlanmış yatırım projelerinin, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hibe yoluyla desteklenmesini sağlayan bir mekanizmadır.
VAP Başvuru Koşulları Nelerdir? (2026 Güncel Şartlar)
VAP başvuru sürecindeki temel şartlar:
- Tesisin EVDES (Enerji Verimliliği Destek Sistemi) platformuna kayıtlı olması,
- İlgili mevzuat kapsamında enerji yöneticisi görevlendirmesi,
- Performans göstergelerinin düzenli ve doğrulanabilir şekilde bildirilmesi,
- Türkak tarafından akredite edilmiş kuruluşlarca belgelendirilmiş ISO 50001 Energy Management System sertifikasına sahip olunması,
- Proje geliştirme ile uygulama süreçlerinin yetkili bir Enerji Verimliliği Danışmanlık (EVD) firması aracılığıyla yürütülmesi
Ayrıca başvurulan projeler için herhangi bir tasarruf miktarı bulunmamaktadır.
VAP Desteği Kapsamında Hangi Projeler Desteklenir?
VAP destekleri kapsamında öncelikli olarak, enerji yoğunluğu yüksek ve verim kaybı bulunan ekipman ve sistemlere yönelik projeler değerlendirilmektedir.
Enerji yoğunluğu yüksek ve düşük verimle çalışan ekipman ve sistemlerin (fan, pompa, kazan, fırın, basınçlı hava sistemleri, buhar kapanları, elektrik motorları vb.) teknik performansının iyileştirilmesine yönelik olarak gerçekleştirilen ekipman değişimi, rehabilitasyon ve proses optimizasyonu uygulamaları; ısıtma ve soğutma sistemlerinin verimlilik artırıcı revizyonları, atık ısı ve artık enerjinin geri kazanımına yönelik çözümler, ısı ve elektrik enerjisinin eş zamanlı üretimine imkân sağlayan kojenerasyon sistemleri ile yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı ısı üretim teknolojilerine ilişkin projeler, destek programı kapsamında değerlendirilmektedir.
VAP Destek Yapısı: Hibe Oranı, Üst Limit ve Ödeme Şartları
2026 yılı itibarıyla VAP (Verimlilik Artırıcı Proje) destek programı, sanayi işletmelerinin enerji verimliliğine yönelik yatırımlarını teşvik etmek amacıyla proje bedelinin %30’una kadar hibe desteği sağlamaktadır. Program kapsamında 2026 yılı için proje başına destek üst limiti 27.092.663 ₺ olarak belirlenmiş olup, işletmeler aynı anda en fazla beş proje ile başvuruda bulunabilmektedir.
- Teşvik tutarının %50’si proje başında, kalan %50’si proje tamamlandığında nakit olarak ödenebilmektedir.
Projelerin ekonomik fizibilitesi, geri ödeme süresi kriteri üzerinden değerlendirilmekte olup; genel uygulamalar için azami geri ödeme süresi 7 yıl; kojenerasyon, atık ısıdan elektrik üretimi ve yenilenebilir enerji kaynaklı ısı üretim projeleri için ise 10 yıl olarak uygulanmaktadır.
VAP Kapsamı Dışında Kalan Projeler Nelerdir?
VAP destekleri kapsamında bazı proje türleri değerlendirme dışı bırakılmaktadır. Buna göre, daha önce uygulanmış ya da uygulamasına başlanmış projeler, ikinci el ekipman alımına yönelik yatırımlar ve leasing yöntemiyle gerçekleştirilen çalışmalar destek kapsamına alınmamaktadır. Aynı şekilde yakıt dönüşümüne yönelik uygulamalar, yeni tesis kurulumuna ilişkin projeler ve taşıt alımlarına yönelik yatırımlar da VAP kapsamında değerlendirilmeyen alanlar arasında yer almaktadır.
Ayrıca üretilen ısı veya elektriğin satış amacıyla gerçekleştirilen kojenerasyon projeleri, üretilen ısının satışına yönelik yenilenebilir enerji projeleri, elektrik üretimine yönelik yenilenebilir enerji yatırımları ile kiralık ekipmanların değiştirilmesine yönelik projeler de destek kapsamı dışında tutulmaktadır.
Baştan Sona VAP Başvuru ve Uygulama Süreci
Başvuru süreci, yetkili EVD firmaları tarafından gerçekleştirilen enerji etüdü ile başlamakta olup; VAP proje dosyasının hazırlanması ve EVDES sistemi üzerinden Bakanlığa sunulmasıyla devam etmektedir.
Teknik değerlendirme ve ön denetim aşamalarını takiben projelerin uygulanması, nihai denetim ve tasarruf doğrulaması ile süreç tamamlanmakta ve hibe ödemesi gerçekleştirilmektedir.
- 2026 yılı için uygulama öncesi denetim bedeli 60.000 ₺ + KDV, uygulama sonrası denetim bedeli ise 95.000 ₺ + KDV olarak belirlenmiştir.
VAP Kapsamındaki Zorunlu Enerji İzleme Nasıl Karşılanır? Apollo ile
VAP kapsamında zorunlu hale gelen enerji izleme yaklaşımı, proje etkisinin yalnızca teorik hesaplarla değil, üretim ve operasyonel değişkenlerle ilişkilendirilmiş gerçek veriler üzerinden doğrulanmasını gerektirmektedir. Bu doğrultuda Apollo platformu, tesis genelinde enerji tüketimlerini proses ve ekipman bazında izleyerek, tüketim verilerini üretim, çalışma süresi ve çevresel faktörlerle birlikte analiz etmekte ve çok değişkenli regresyon modeli sayesinde dış etkenlerden arındırılmış enerji performans göstergelerini (EnPI) oluşturmaktadır. Böylece VAP kapsamındaki enerji izleme zorunluluğu, manuel ve statik raporlamalar yerine Apollo üzerinden sürekli izlenebilir ve doğrulanabilir bir analiz yapısına dönüştürülmekte ve projelerin gerçek enerji verimliliği etkisi veri temelli ve sürdürülebilir bir şekilde ortaya konulmaktadır.
Formu doldurun, VAP kapsamındaki enerji izleme zorunluluğunuzu Apollo ile yerine getirin.
